بصير احمد دولت آبادى

457

شناسنامه افغانستان ( فارسى )

2 - رهايى محصلان و استادانى كه در روز مذكور يا در ادامهء آن گرفتار شده بودند . 3 - اجازه تشكيل اتحاديهء محصلان براى مباحثات سياسى . ميوندوال به خواسته‌هاى محصلان تن داده در محفل محصلان شركت كرد . او مراتب تأسف شاه و خود را نسبت به حادثهء 3 عقرب اظهار داشته ، وعده داد كه هرچه زودتر عاملان و مجرمين مجازات شوند . محصلان بيانيهء او را با هلهله و شادى استقبال كرده پارچهء سياهى به علامت سوگوارى به بازوى او بستند و او را به رسم تحسين روى شانه‌هاى خود نشاندند . به گفته حق‌شناس حزب دموكراتيك خلق و روسها كه در پشت سر تظاهرات قرار داشتند ، با اين اقدامات ميوندوال ، زمينهء نزديكىشان با دولت جديد فراهم شد . ميوندوال گمان مىكرد با اين روش مىتواند به اهداف خود كه همان گرايش به سوى كشورهاى غربى بود ، جامهء عمل بپوشاند ، امّا اين اقدام او زمينه‌ساز گسترش نفوذ هرچه بيشتر روسها در كشور و دامن زدن به هرج‌ومرج سياسى شد ؛ چرا كه جرايد آزاد كه هركدام اهداف خود را دنبال كرده و دولت و حكومت فرسودهء شاهى را زير ضربات خود قرار مىدادند ، وارد صحنه شدند . به‌طور مثال ، جريدهء وحدت با مديريت مولوى خسته از وكيلان آزادىخواه دورهء [ هفتم ] شوراى ملى از جانب وحدت ملى انتشار يافت . اين جريده با لحن ملايم از دولت شاهى مشروط حمايت مىكرد . جريدهء افغان ملت با مديريت قدرت اللّه حداد و جريدهء خلق با صاحب‌امتيازى نور محمد تره‌كى و مديريت بارق شفيعى به وجود آمد . فضاى حزب‌بازى و تاخت‌وتاز نشريات ، به خصوص جريدهء خلق كه نظريات لينن را انتشار مىداد ، باعث توقيف جريدهء خلق و ايجاد جريدهء مساوات از سوى خود ميوندوال شد ، امّا انتشار يك ترجمه در جريدهء